Osmangazi Belediyesi, asırlardır Bursa’nın kültürel mirası olarak yaşatılan Kılıç-Kalkan Oyunu’nun geleceğine katkı sunmak amacıyla önemli bir çalışmaya imza attı. Bursa’nın Fethi’nin 700. Yılı etkinlikleri kapsamında Osmangazi Gösteri Merkezi’nde gerçekleştirilen çalıştayda, kentin önemli kültürel değerlerinden biri olan Kılıç-Kalkan geleneğinin yeniden canlandırılması ve ulusal ile uluslararası alanda daha güçlü şekilde tanıtılmasına yönelik görüş alışverişinde bulunuldu.
1960’lı yıllarda altın dönemini yaşayan ve uluslararası alanda büyük ilgi gören Kılıç-Kalkan Oyunu’nun son yıllarda daha durağan bir süreç yaşaması üzerine harekete geçen Osmangazi Belediyesi, Türkiye’nin farklı bölgelerinden uzmanları ve akademisyenleri bir araya getirerek oyunun geleceğine yönelik önerileri değerlendirdi.
Böyle bir çalıştaya ev sahipliği yapmaktan büyük onur duyduklarını belirten Osmangazi Belediye Başkan Yardımcısı Mutlu Esendemir, sözlerinde şu ifadelere yer verdi:
“Kılıç-Kalkan sadece bir halk oyunundan ibaret değil. Eğer böyle olsaydı, sadece halk biliminin bir konusu olup halk bilimi üzerinden bir araştırma yapılabilirdi. Çok farklı bilim dallarını da beraberinde getiriyor. Kılıç-Kalkan, öncelikle başı, ortası ve sonu olan bir dramaturjik yapıya da sahip. İçinde çeşitli temalar var; bunlar cesaret, kahramanlık ve rekabet gibi temalar. Finalinde elbette kardeşlik ve dostluk var. Bu temalar bize sadece bir halk oyunundan ibaret olmadığını, bir dramaturjik yapıyı da beraberinde getirdiğini gösteriyor. Ayrıca bu dramaturjik yapıda dansçıların inandırıcılığı, jestler ve mimikler devreye giriyor. Kültürel mirasın yaşatılması, keşfedilmesi ve gelecek kuşaklara taşınması Osmangazi Belediyesi için çok önemli. Bütün kurumların el birliğiyle kültürel mirasa sahip çıkması ve onu gelecek kuşaklara taşıması, Bursa’daki üniversitelerin de bu konuda son yıllarda lokomotif olması bizler için çok kıvanç verici. Ben, çalıştaydan çıkan sonuçların bizim gibi yerel yönetimlere rehber ve ışık olacağını, nasıl bir yolda yürümemiz gerektiğini göstereceğini düşünüyorum.”
GİYSİSİNDEN RİTMİNE...
Bursa’nın değeri olan Kılıç-Kalkan’a yönelik böyle bir çalıştay yapılmasının oldukça önemli olduğunu söyleyen Bursa Tahtakıran Kılıç Kalkan Derneği Yönetim Kurulu Üyesi Serdar Tahtakıran, “Birçok söylence var ama somut verilere ve tarihi gerçeklere ulaşabilmek adına akademisyenlerle ve Osmangazi Belediyesi’nin değerli katılımcılarıyla birlikte böyle bir çalıştay yapılması çok önemli. Bu oyunun tarihi, nasıl yapıldığı, geleneksel olarak nasıl bir oyun olduğu, giysisinin nasıl olduğu, ritmi ve bu ritmin bir müzik olarak kabul edilip edilmeyeceği, yani bir perküsyon olarak değerlendirdiğimizde bu ritmi müzik kategorisine sokup sokmayacağımız konularında önemli tartışmalar ve görüşmeler yapılacak. Bence bu çalıştay çok kıymetli” diye konuştu.
DURAĞAN HALE GELDİ
Kılıç-Kalkan’ın Bursa’nın en önemli markalarından biri olduğunun altını çizen Bursa Uludağ Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesi Öğretim Üyesi Nazım Gürak da, “Nasıl ki ipek ve Karagöz’ümüz varsa, Kılıç-Kalkan da Bursa’nın markalarından bir tanesi. Ancak son 15 yıldır halk kültürü içinde oldukça durağan bir hale geldi. Kılıç-Kalkan, 1960’lı yıllarda bütün Türkiye’de zirvedeyken şu an son zamanlarda biraz daha yerinde saymaya başladı. Biz de Bursalılar olarak dedik ki bu işe bir el atalım. Bazı şeylerin tartışılıp konuşularak sonuçlandırılması gerektiğine inandık. Bu konuyla ilgili tüm uzmanları çalıştayda bir araya getirdik” açıklamalarında bulundu.
"GENÇLERE TEKRAR SEVDİRİLMELİ"
Kılıç-Kalkan’ın disiplin, uyum ve tarihsel mirası bir araya getiren özgün bir halk gösterisi olduğunu aktaran Uluumay Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Feyza Uluumay Gökalp ise, “1326 yılında uzun süreli bir fetih kuşatmasının ardından şehre kılıç kalkan oynayarak giren erlerimiz gibi şimdi Kılıç-Kalkan’la bir marka olarak bizim dünya sahnesine girmemiz gerekiyor. Kılıç-Kalkan’ı gençlere tekrar sevdirmek gerekiyor. Bununda bin bir türlü yolu var. Artık dünyaya açılan bir kapı var hepimizin elinde geleneksel olarak oyunun şekli ve tüm değerleri aynı şekilde bir örnek olarak olması gerekiyor. Bunun haricinde üzerine geliştirmeler yaparak çağımıza uyarlamamız gerekiyor” ifadelerini kullandı.
Bursa Kılıç-Kalkan Oyunu Çalıştayı’na katılan akademisyenler açılış konuşmalarının ardından düzenlenen oturumlarda Kılıç-Kalkan’ın tarihi, nasıl icra edildiği, geleneksel kültür içerisindeki yeri ve özellikleri, kullanılan giysilerin niteliği, ritmik yapısı ile bu ritmin müzik olarak değerlendirilip değerlendirilemeyeceği gibi konuları masaya yatırdı. Ayrıca ritmin bir perküsyon unsuru olarak müzik kategorisine dahil edilip edilemeyeceği üzerine farklı görüşler ve değerlendirmeler kapsamında önemli tartışmalar yapıldı.
